Shugaban Ƙasa Bola Ahmed Tinubu, tare da maiɗakin sa, Uwargidan Shugaban Ƙasa, Oluremi Tinubu, sun halarci bikin nuna fim ɗin ‘MKO’ na farko a ƙasa, wani fim ɗin bayanai da ɗan fim ɗin da ke zaune a Amurka, Ose Oyamendan, ya shirya.
An gudanar da bikin ne a Cibiyar Al’adu da Fasahar Ƙirƙire-Ƙirƙire ta Wole Soyinka da ke Legas, a matsayin wani ɓangare na shirye-shiryen bikin cikar Nijeriya shekaru 66 da samun ’yancin kai.
Fim ɗin ya bayyana tarihin rayuwa, gwagwarmayar siyasa da kuma gadon marigayi Cif Moshood Kashimawo Olawale Abiola, tare da tarihin gwagwarmayar tabbatar da dimokiraɗiyya ta 12 ga Yuni.
Fim ɗin ya sake waiwayar abubuwan da suka faru dangane da soke zaɓen shugaban ƙasa na 12 ga Yuni, 1993, wanda ake kallon sa a matsayin wani muhimmin lamari a tarihin dimokiraɗiyyar Nijeriya, da kuma gwagwarmayar ’yan Nijeriya da masu fafutukar dimokiraɗiyya wajen dawo da tsarin mulkin dimokiraɗiyya.
Taron ya samu halartar manyan jami’an gwamnati da sauran manyan baƙi, ciki har da Shugaban Majalisar Dattawa, Godswill Akpabio; Kakakin Majalisar Wakilai, Tajudeen Abbas; Shugaban Ƙungiyar Gwamnonin Nijeriya kuma Gwamnan Jihar Kwara, AbdulRahman AbdulRazaq; Gwamnan Jihar Legas, Babajide Sanwo-Olu; Gwamnan Jihar Ogun, Dapo Abiodun; Gwamnan Jihar Filato, Caleb Mutfwang; da Shugaban Ma’aikatan Fadar Shugaban Ƙasa, Rt. Hon. Femi Gbajabiamila.
An tarbi Shugaba Tinubu yayin da ya isa bikin nuna fim ɗin “MKO” na farko a ƙasa, wanda wani ɗan fim da ke zaune a Amurka, Ose Oyamendan, ya shirya, a Legas.
Sauran waɗanda suka halarci taron sun haɗa da Ministar Masana’antu, Ciniki da Zuba Jari, Dakta Jumoke Oduwole; Ministan Albarkatun Ruwa da Tsaftar Muhalli, Injiniya Joseph Utsev; ’yan Majalisar Tarayya; tsohon Gwamnan Jihar Ogun, Cif Olusegun Osoba; da sauran fitattun mutane.
Ministar Fasaha, Al’adu, Yawon Buɗe Ido da Tattalin Arziƙin Ƙirƙire-Ƙirƙire, Hannatu Musa Musawa, ta tarbi Shugaban Ƙasa da sauran baƙi zuwa bikin.
Mai ba Shugaban Ƙasa shawara na musamman kan yaɗa labarai da tsare-tsare, Mista Bayo Onanuga, ya karrama ’yan Nijeriya da suka rasa rayukansu ko suka fuskanci tsangwama, tsarewa, gudun hijira da sauran nau’o’in danniya a lokacin gwagwarmayar dawo da dimokuraɗiyya.
Bayan ya jagoranci taron wajen yin shiru na minti ɗaya domin tunawa da waɗanda suka rasa rayukan su a gwagwarmayar dimokiraɗiyya, Onanuga ya ce ba za a taɓa mantawa da sadaukarwar masu fafutukar dimokiraɗiyya ba.

Ya ce ’yancin da ’yan Nijeriya ke morewa a yau an samu shi ne sakamakon jarumtar mutane da dama waɗanda suka tsaya tsayin daka wajen adawa da mulkin kama-karya.
“Mun tuna da Cif Anthony Enahoro, Pa Adekunle Ajasin, Sanata Abraham Adesanya, Cif Gani Fawehinmi, Dakta Beko Ransome-Kuti, Pa Alfred Rewane, Cif Frank Kokori, Rear Admiral Ndubuisi Kanu, Commodore Dan Suleiman, Chima Ubani, Cif Bola Ige, Sanata Cornelius Adebayo, Cif Ayo Adebanjo, Alhaji Balarabe Musa, Oba Sikiru Kayode Adetona, da dukkan shugabanni da mambobin National Democratic Coalition, Campaign for Democracy, ƙungiyoyin ƙwadago da sauran ƙungiyoyin masu fafutukar dimokuraɗiyya,” inji Onanuga.
Ya ce ana kuma girmama ɗan jarida James Bagauda Kaltho, da sauran ’yan jarida da kafafen yaɗa labarai waɗanda suka bijire wa takunkumi, kama, sacewa da kwace jaridu domin ci gaba da rayar da gwagwarmayar 12 ga Yuni.
Ya ce ana girmama mawallafa da ’yan buga littattafai waɗanda suka bijire wa takunkumin jami’an tsaro wajen buga wallafe-wallafen da aka haramta.
“Mun tuna kuma muna gaishe da lauyoyin da suka kare waɗanda aka tsare, ɗaliban da suka gudanar da zanga-zanga marasa adadi a tituna da harabar makarantunsu, ma’aikata, musamman mambobin NUPENG, waɗanda suka janye aikinsu, malaman jami’a da sauran masana da suka ba gwagwarmayar murya, da ’yan Nijeriya mazauna ƙasashen waje waɗanda suka tattara goyon bayan ƙasashen duniya domin kare martabar dimokuraɗiyyarmu,” inji shi.
Onanuga ya ce ana tunawa da waɗanda aka tsare ba tare da an gurfanar da su a gaban kotu ba, waɗanda aka ɗaure bisa zargin taimakawa juyin mulki, waɗanda aka tilasta wa barin ƙasar, waɗanda suka rasa hanyoyin samun abin rayuwa, da waɗanda aka kai wa hari a gidajen su da wuraren kasuwancin su saboda sun ƙi yin watsi da matsayin su na kare dimokiraɗiyya.
Ya ce fim ɗin ba zai kasance abin tunawa da Cif Abiola kaɗai ba, har ma zai kasance abin tunawa da irin sadaukarwar da ’yan Nijeriya suka yi wajen neman a mutunta zaɓin jama’a.
“Mun tuna da ɗimbin ’yan Nijeriya da ba a ambaci sunayen su ba waɗanda suka cika tituna, suka jure wahalhalu, suka tsaya tsayin daka wajen kare wa’adin da aka bai wa Cif Abiola cikin ’yanci a ranar 12 ga Yuni, 1993.
“Da dama sun biya babban farashi. Da dama sun ɗauki raunukan da tarihi ba zai iya rubutawa gaba ɗaya ba. Sadaukarwar su ba ta tafi a banza ba, domin tun daga 1999 mun shafe shekaru 27 muna gudanar da dimokiraɗiyya ba tare da katsewa ba, kuma an amince da Cif MKO Abiola a hukumance a matsayin wanda ya lashe zaɓen, abin da ya kawo ƙarshen kiran sa da ‘wanda ake zaton ya ci’ ko ‘wanda ake tsammanin ya ci’,” inji Onanuga.
Onanuga ya yaba wa masu shirya ‘MKO’ bisa adana wani muhimmin babi na tarihin siyasar Nijeriya tare da gabatar da shi ga sabon ƙarni.
“Dimokiraɗiyyar da muke morewa a yau an gina ta ne bisa jarumta da sadaukarwar mutanen da muka ambata. Muna bin su bashi fiye da tunawa da su. Muna bin su alhakin tabbatar da cewa babu wani iko da zai sake sauya nufin ’yan Nijeriya da suka bayyana cikin ’yanci,” inji shi.
Halartar Shugaba Tinubu wajen bikin ta nuna muhimmancin da gwamnatin sa ke bai wa adana tarihin dimokiraɗiyyar Nijeriya da kuma karrama maza da mata waɗanda jarumtar su ta taimaka wajen shimfiɗa hanyar da ta kai ga tsarin dimokiraɗiyyar da ƙasar ke ciki a yanzu.
Minista Hannatu Musa Musawa ta ce shirin ‘MKO’ ya bayyana abubuwan da suka kai ga zaɓen shugaban ƙasa na 12 ga Yuni, 1993, soke zaɓen da hukumomin soja suka yi, kama Cif Abiola a shekarar 1994 bayan ya bayyana cewa shi ne wanda ya samu wa’adin mulki, da kuma rasuwar sa a tsare a shekarar 1998.
“Wannan fim ɗin an shirya shi ne domin girmama jaruman 12 ga Yuni, maza da mata waɗanda suka sadaukar da rayukan su saboda wa’adin 12 ga Yuni, 1993, da kuma dimokiraɗiyyar da Nijeriya ke morewa a yau,” inji Ministar.
Ta ce wajibi ne a adana labaran da ba a bayyana ba dangane da abubuwan da suka faru a lokacin zaɓen shugaban ƙasa na 12 ga Yuni, 1993, wanda ake ɗauka a matsayin ɗaya daga cikin zaɓukan da suka fi ’yanci da adalci a tarihin Nijeriya, domin jama’a su fahimci cewa dimokuraɗiyyar da ake morewa a yau ta zo ne da gagarumar sadaukarwa.
Ta sake jaddada buƙatar ’yan ƙasa su haɗa kai wajen kare dimokiraɗiyyar ƙasa da kuma tabbatar da cewa ba za a sake daƙile nufin jama’a ba.
Mai shirya fim ɗin, Mista Oyamendan, ya yaba wa Shugaba Tinubu bisa jajircewar sa, jarumtar sa da imanin da yake da shi kan ƙa’idojin dimokiraɗiyya, da kuma irin goyon bayan da ya ce Shugaban ya ba shi na uba tsawon shekaru.
Ya kuma gode wa mutane da dama da suka taimaka wajen ganin an kammala aikin fim ɗin.
Da yake tunawa da dangantakar sa da Shugaban Ƙasa, Oyamendan ya ce ya taɓa yin hira da Tinubu a shekarar 1992, lokacin da yake Sanata. Ya kuma gode wa mutane da ƙungiyoyin da suka taimaka wajen samar da fim ɗin.
Ana sa ran fim ɗin ‘MKO’ zai taimaka wajen adana tarihin siyasar Nijeriya tare da bai wa masu kallo, musamman matasa, damar yin nazari kan abubuwan da suka faru, mutanen da suka taka rawa da kuma irin sadaukarwar da ta tsara tafiyar dimokiraɗiyyar ƙasar nan.
![]()







